MARIO TREIBIT İLE SOYLEŞİ
IŞIKKENT SPOR KULÜBÜ – Voleybola başlamak için en uygun yaş kaçtır?
MARIO TREIBIT – Çok erken yaşlar voleybol için uygun değildir. 7 yaş ve daha sonrasını tavsiye ederim. Idmanlarda oyuncularınıza öğretmeye çalıştığınız hareketlerin %90 ‘nın başarılı bir şekilde uygulanması istenir, ancak bu oran küçük yaşlarda mümkün olmaz.
ISK – Voleybola başlamadan önce ailelere önereceğiniz başka sporlar var mı?
MT- En iyi tavsiye edebileceğim spor Jimnastiktir. Hatta Jimnastik voleybolun her yaşında yapılması uygun bir spordur. 1972 yılında Japon Milli Takımı yardımcı antrenör olarak bir Jimnastik Koçu seçmişti ve olimpiyatlara hazırlanırken devamlı jimnastik yapmaya devam ettiler. Bende kendi takımımda hala jimnastik çalışmaları yaptırıyorum, genelde bu çalışmalar jimnastiğin başlangıç seviyesindedir ama çok faydalıdır.
Ayrıca çoğu antrenör oyuncularına Futbol oynatmaz ancak artık voleybol da topa ayak ile müdahale serbest olduğundan bu yana, sporcularımın futbol oynamasında bir sakınca görmüyorum. Eğer zor durumlarda eli ile yetişemeyeceği pozisyonlarda ayakları ile topu kontrol edebilecek yetenekleri varsa kullanmalarını isterim. Şu anda çalıştırdığım takımımın liberosu aynı zamanda bir futbol oyuncusu. Ancak Futbol oynanması sırasında dikkat edilmeli ne de olsa Futbol rakipler ile temasın olduğu bir spor.
ISK – Değişik yaşlardaki oyunculara nasıl antremanlar yaptırılmasını tavsiye edersiniz.
MT- Küçük yaştaki sporcuların omuzları gelişmediği için onların mini voleybol oynamaları daha uygundur. Alçak filede ve ufak sahada topu kontrol etmeyi öğrenmeleri gerekmektedir. Az bir sıçrama ile karşı sahada konulan hedefleri vurmayı çalışırken, önce kollarını sonrada bacaklarını kontrol etmeyi ve aynı zamanda kuvvetlenmelerini sağlayabiliriz. Antremanların yarısı bu tip çalışma ile şekillendirilirken diğer yandan da oyuncunun esnekliğini ve hareket kabiliyetini geliştirici çalışmalar yapmamız gerekmektedir. Oyuncuların yerde bolca yuvarlanmasını ve doğru şekillerde yere düşmelerini sağlamalıyız. 10 yaşına kadar çocuklarımıza yapmaları zor hareketleri yaptırmaya çalışırsak, fiziksel yetersizliklerinden dolayı hareketleri yanlış bir teknikle uygulama ihtimalleri yüksektir ve yanlış teknik tüm voleybol hayatları boyunca sorun yaratabilir.
10 yaştan sonraki oyuncularda ise kazanılan yanlış teknikleri düzeltmek daha zor olmaktadır. Belki yanlış tekniği olmasına rağmen iyi bir sporcu olabilecektir ama niye mükemmel olmasını istemeyelim? Bulgar erkek milli takımının en önemli oyuncularından biri ters ayakla smaç vuruyordu, takımın en iyilerinden biri olmasına rağmen bu yanlışlığını gördüğümüzde blok organizasyonunu buna göre yaptık ve olimpiyatlarda Bulgar takımını yendik.
ELVIO PARADISO – Buradan kendimiz için çıkaracağımız önemli sonuçlardan biri, yetiştireceğimiz oyuncuların doğru tekniklerle yetişmesinin ne kadar önemli olduğudur. Bir sporcunun gelecek senelerde üst liglerde çalışacağı antrenörlerine doğru teknikler almış olarak gitmesi, belkide daha sonra milli takım seviyelerinde oynacağı maçlarda da çok önemli olacaktır. Biz antrenörler olarak yetiştirdiğimiz doğru teknikli oyuncular ile övünmeliyiz ve amacımızda bu olmalı.
ISK – Bazı antrenörler oyuncularına bağırmaları ve sert davranmaları ile bilinirler. Örneğin Rus bayan milli takımının antrenörü Karpol bu konuya örnek verilebilir. Sizin bu konuda düşünceniz nedir?
MT- Karpol bu konuda çok uçlarda olan biridir. Çok iyi bir antrenör ayrıca çok yönlü bir sanat adamı olmasına rağmen maçta kendini kaybetmesinden dolayı çoğu zaman bir antrenör olarak kendisinden utanmışızdır. Bazı antrenörler çok tepki verir bazılarıda çok sakin olurlar. Ancak çok sakin antrenörlerinde baskılarını içine atmalarından dolayı sağlık sorunları ile karşılaştıklarını biliriz. Bence genelde sakin olup gerekli zamanlarda ufak patlamalar takım açısından verimli sonuçlar doğurabilir. Maç anında uyarı şeklindeki bağırmalar sayesinde takımda tepki süresini kısaltıp doğru hareketi daha çabuk yapmalarını sağlayabilirsiniz. Ayrıca yapılan yanlışlıkların antrenör tarafından kabullenilmeyeceğininde oyuncu tarafından bilinmesi gereklidir. Her top için savaşılması gerektiğinin farkına varmalı ve bunun dışındaki durumların kabul edilemeyeceğinide göstermeniz açınızdan önemlidir.
ISK – Elit bir sporcu olmak genç yaşlarda haftada kaç gün ve kaç saat idman yapılması gereklidir?
MT- 14 yaştan sonra mutlaka haftada 5 gün idman yapılmalıdır. Daha ufak yaşlarda ise haftada 3 günden az olmamalıdır. Haftada 1-2 gün bize hiçbir şey kazandırmaz.
İdman saatlerinin ise 2 saatten az olmaması gerekir. İlk 1 saat topa bile değdirilmeden ısınma ve gerdirmeye ayrılmalıdır. Milli takım seviyelerinde ise 4 saat idman yapıyoruz ve bu 4 saat içinde çok az bir dinlenme süresi vardır. Isınma ve gerdirme hareketlerinin uzun tutulması özellikle ileri yaşlarda oluşacak sakatlıkları önlemek açısından çok çok önemlidir. Özellikle daha soğuk havalarda ısınma ve gerdirmeyi daha da uzun tutmak gereklidir.
ISK – Oyuncuların hangi pozisyonda oynayacağına hangi yaşlarda karar verebiliriz?
MT- Küçük yaşlarda bütün oyuncuları her yerden oynayabilecekmiş gibi düşünüp çok yönlü idman yaptırmalıyız. Oyuncuların ne zaman fiziksel gelişmelerini tamamlayabileceğini tam olarak bilemiyoruz. Bu nedenle küçük yaşlarda tüm teknikleri mükemmel vermemiz gerekir. Ayrıca Voleybol için sporcuların boylarını ölçerken ellerinin ucundan ölçmek daha mantıklıdır. Bazı oyuncuların kolları daha uzun olup voleybol için daha önemli bir uzunluğa sahip olabiliyorlar.
Hangi oyuncunun ortadan, hangi oyuncunun smaçör veya pasör olabileceğini anlamak konusunda acele etmeyiniz. Bazen oyuncunun pozisyonu hakkında verdiğiniz kararlar doğru çıksada yanıldıklarınızda olacaktır. Ancak şunu söyleyebilirim ki pasör olarak seçeceğiniz oyuncuların oyun zekalarının iyi olması, parmaklarının topa yatkın olması ve hızlı oyunculardan olmasına dikkat ediniz. Pasör sadece kendi oyuncularına değil rakip oyuncularıda takip edebilecek oyun zekasına sahip olması gerekir. Olabildiğince uzun süre oyuncularınızı çok yönlü çalıştırmanız uygun olacaktır. Oyuncularınızın 20 yaşına kadar fiziksel gelişimlerini sürdürebileceklerini unutmayın.
ISK – Hangi yaşlarda ağırlık ile çalışmalara başlamamız gerekir?
MT- Hafif ağırlıklar ile 15 yaş civarında çalışmalara başlanması uygundur. Bacaklar ile patlayıcı sıçrama çalışmalarına rahatlıkla başlanabilir. Kollar ile yapılan çalışmalarda ise ağırlıklara dikkat etmek gerekir. Kollarda güçten çok sürat daha önemlidir. Yapılan testlerde çok daha kaslı ve kuvvetli oyuncuların, kolu süratli oyunculara göre, topa daha düşük hız kazandırdıkları görülmüştür. Kollarda sürati kaybetmeyecek düşük ağırlıkları kullanmak daha uygun olacaktır. 15 yaş öncesinde sporcunun kendi vücut ağırlığınıda kullanabiliriz. Ancak 15 yaş öncesinde daha çok jimnastiğe önem vermemiz daha uygundur. Kendi ağırlığımızla yapılan hareketlerde de, mesela şnav hareketinde, aşağı inerken yavaş, vücudumuzu yukarı iterken hızlı olmamız gerekir.
ISK – Şu an çalıştırdığınız takımlarda ağırlık çalışmalarını haftada kaç gün yapıyorsunuz?
MT – Haftada 3 gün yapıyoruz. Ağırlık çalışmalarının yapıldığı günlerde ayrıca top idmanlarımızda var. Şu anda ki takımım üniversite takımı olduğu için değişik saatlerde ağırlık idmanlarını yapıyoruz. Sabah 6 da yaptığımızda oluyor. Ağırlık idmanlarımız 1 saat sürer, normal idmanlarımız ise 2-2,5 saat arasındadır. Ancak profesyonel takımlar için bu saatler yetersizdir biz üniversite takımı olduğumuz için mecburen bu saatlerde idman yapıyoruz. Takımımız maç günleri dahil haftada 6 gün voleybol ile iç içeler. Haftada 1 gün dinlenme zamanı veririz.
ISK – Takımdaki yedeklere hangi ölçüde şans verirsiniz?
MT- Takımın kimyası önemlidir. Bazen maçlarda önde gittiğiniz zamanlarda yedek oyuncularınıza yer verirsiniz ve takımın durumu bozulabilir, seti kaybedebilir veya çok zor kazanabilirsiniz. Bunun nedeni takımın kimyasının bozulmasıdır. Takıma yedekten giren oyuncuların negatif etkisinin olmamalıdır. Takımın pozitif performansında azalmalar olabilir ancak bu azalma geri dönülemez noktaya gelmeden antrenörün hemen müdahale edilmesi gerekmektedir. Yedek oyuncu girdikten sonra skor üstünlüğünüzü ve skor farkını koruduğunuz sürece yedek oyuncunun oyunda kalması uygundur.
ISK – Bize zaman ayırdığınız ve ülkemize gelip bizimle birlikte olduğunuz için çok teşekkür ederiz.
MT – Benim için de güzel bir deneyim oldu, sizlerle tanıştığım için de ayrıca çok mutlu oldum.